Zabytki techniczne Severné Slovensko

Przejdźcie się po stosunkowo nowo powstałym Kolonádovom moste w Dolným Kubínie, którego historia sięga 1949 roku, kiedy to zastąpił stary, niefunkcjonalny most. Możecie w ten sposób łatwo przejść przez Dolný Kubín, czy to do centrum miasta, czy do dzielnicy Veľký Bysterec. Jeśli przyjedziecie ze swoimi pociechami, nie zapomnijcie przygotować kawałka chleba do karmienia kaczek. Kusi Was ta wizja?

Ten 120-metrowy drewniany unikat należy prawdopodobnie do najsłynniejszych zabytków Dolnego Kubína. Niezwykłość tego zabytku techniki tkwi w tym, że most jest niemal w całości wykonany z drewna. Jedynie fundamenty podpierające most są betonowe. Dach mostu pokryty jest gontem.

Drewniany, kryty most kolumnadowy wybudowano nad rzeką Oravą. Możecie się nim dostać do starej części miasta lub do dzielnicy Veľký Bysterec, w pobliżu której znajduje się námestie SNP z domem kultury oraz zegarem słonecznym. Podczas spaceru możecie kupić drobiazgi dzięki wbudowanym małym kioskom. W bezpośrednim sąsiedztwie znajduje się targowisko.

Takiego mostu ze świecą szukać! Poza Francją, Szwajcarią i Czechami, w innych miejscach w Europie nie występuje. Ciekawostką jest również fakt, że most jako taki został wykorzystany przy tworzeniu logo miasta. Wieczorem most jest bardzo dobrze oświetlony – możecie to wykorzystać nie tylko do fotografowania, ale także na romantyczny spacer.

W typowe dni przez most przechodzi około 4 000 osób, co jest dość dużą liczbą. Aby w pełni nacieszyć się tą atrakcją, pozwólcie nam polecić jeszcze kilka wskazówek dotyczących atrakcji w Dolným Kubínie i okolicach. Ważne jest jednak zarezerwowanie noclegu w pobliżu Kolonádového mosta w Dolnym Kubínie i ruszamy w drogę. Warto poszukać kwatery prywatnej w Dolnym Kubínie lub apartamentu. W obrębie miasta warto odwiedzić Oravskú galériu oraz Literárne múzeum P. O. Hviezdoslava. Bardziej zaawansowani spakują buty turystyczne i odważą się zdobyć szczyt Minčol. Program zależy już tylko od Was.

W centrum miejscowości Terchová, która dzięki swojemu położeniu geograficznemu znana jest jako centrum turystyczne Malej Fatry, znajduje się wyjątkowa atrakcja. Drevený pohyblivý betlehem należy do unikatów na Słowacji i rocznie odwiedza go wielu ludzi. W swoim zestawieniu miejsc, które w ramach atrakcji w Terchovej możecie zobaczyć, z pewnością nie pomińcie tego miejsca.

W godzinach otwarcia możecie przyjść i obejrzeć na własne oczy piękno snycerstwa. Miejscowi mistrzowie ludowi zadbali o szczegóły i uatrakcyjnili największą świątynię na Słowacji poświęconą sołuńskim braciom. W Kostole sv. Cyrila a Metoda znajduje się wykonany z drewna lipowego betlejem, składający się z trzech części.

Pierwsza część betlejem skupia się na przedstawieniu tradycyjnej historii wsi wraz z jej typowym rzemiosłem. Znajdziecie tu figurki zajmujące się rolnictwem, obróbką metalu czy innymi pracami ręcznymi. W drugiej części możecie spojrzeć na miejsce, w którym narodził się Jezus Chrystus, czyli skromne schronienie ze żłóbkiem i zwierzętami gospodarskimi. W trzeciej części betlejem widać kontrast. Polega on na przedstawieniu Jerozolimy jako miasta pełnego przepychu i dobrobytu.

Spod ręki terchowskiego ludowego rzeźbiarza Štefana Hanuliaka powstało to zachwycające dzieło. W pracy pomagali mu odlewacz figurek Jozef Holúb oraz mechanik ruchu Štefan Krištofík. Betlejem jako takie jest drugim co do wielkości betlejem na Słowacji i każdego roku wzbogacane jest o coś nowego. Bystremu oku nie umknie fakt, że w betlejem wciąż znajdują się plastikowe figurki. Są one stopniowo zastępowane drewnianymi.

Jeśli to mistrzowskie dzieło Was zainteresowało i obejrzeliście już betlejem, koniecznie zaplanujcie wycieczki po okolicy. Miejscowość Terchová jest poszukiwana głównie ze względu na wiele atrakcji. Legendę o Jánošíku możecie przybliżyć sobie bezpośrednio przy Soche Juraja Jánošíka, która wznosi się nad wsią. Może warto rozważyć rezerwację typowego domku góralskiego w Terchovej i cieszyć się widokami również bezpośrednio na nią. Z lotu ptaka spojrzycie na piękno orawskiej przyrody z wieży widokowej Terchovské srdce. Wraz z dziećmi z pensjonatu w Terchovej zaplanujcie zimą doskonałe szusowanie w Vrátnej dolinie w ośrodku Vrátna Free Time Zone. Z przyjemnością polecimy Wam najlepsze zakwaterowanie przy Drevenym pohyblivym betleheme w Terchovej.

Oravská lesná železnica to turystyczne połączenie między orawskimi stacjami Tanečník i Sedlo Beskyd. Została udostępniona w 2008 roku po tym, jak Oravské múzeum P. O. Hviezdoslava w latach 2005 – 2007 przeprowadziło jej renowację. Zachowana część kolei od 1991 roku jest wpisana na listę narodowych zabytków kultury.

Pierwotna trasa kolejki wąskotorowej została zbudowana podczas I wojny światowej w celu wywozu drewna. Oddano ją do użytku 27 lipca 1918 roku na trasie Oravská Lesná – Lokca, brakowało jej jednak połączenia z koleją państwową. Udało się to dopiero w 1926 roku po wybudowaniu łącznika z późniejszym połączeniem z Kysuckou lesnou železnicou. Kolej funkcjonowała do 1971 roku, kiedy zakończono jej eksploatację. Udało się z niej zachować jedynie odcinek Tanečník – Chmúra.

Obecnie przejażdżka tą koleją należy do wyjątkowych doświadczeń. Można usiąść w drezynie motorowej lub w wagonie panoramicznym. Bez problemów pociągnie Was lokomotywa spalinowa na trasie o długości 7 km, podczas jazdy trwającej prawie półtorej godziny. Przy stacji początkowej Tanečník oczekiwanie na odjazd pociągu można umilić sobie zwiedzaniem ekspozycji muzealnej Oravskej lesnej železnice, która poświęcona jest jej historii. Dowiecie się czegoś o historii kolei, obejrzycie wystawione eksponaty poszczególnych narzędzi używanych przy pracy z drewnem. W głównej gablocie zobaczycie nawet modele środków transportu i przedmiotów z okresu sprzed powstania kolei, takich jak zapora, tratwy, drewniane mosty czy model leśniczówki. W drugiej gablocie znajduje się model kolei leśnej. Kolejne pomieszczenie ekspozycji przedstawia drwali przy pracy w lesie, dobowe środki komunikacji używane na kolei leśnej, mapę oraz protokoły z budowy kolei. Niedaleko ekspozycji znajduje się również woliera z pawiami i owcami, plac zabaw oraz punkt sprzedaży pamiątek.

Pierwsza część jazdy trwa około 20 minut, kiedy to pociąg po pokonaniu 3 km dociera do stacji szczytowej Sedlo Beskyd na wysokości 935 m n.p.m. Można tu pospacerować i nacieszyć się piękną orawską przyrodą, obejrzeć jej panoramę lub wejść na trójkondygnacyjną, 12-metrową wieżę widokową. Z niej, z wysokości 970 m n.p.m., rozpościera się widok na Západné Tatry oraz Veľký Rozsutec. Na terenie stacji w 2012 roku umieszczono Goralską drevenicę, która swoją etnograficzną ekspozycją przybliżała zwiedzającym życie Górali. W 2020 roku dotknął ją jednak i zdewastował pożar. Po przerwie wsiądziecie ponownie do pociągu, który zabierze Was z powrotem do doliny.

Wzdłuż trasy prowadzi ścieżka edukacyjna, która służy jako alternatywa dla pieszych zwiedzających i rowerzystów. Podczas spaceru, dzięki zainstalowanym panelom informacyjnym, dowiecie się interesujących faktów o życiu ludzi w tym regionie, bogactwie przyrodniczym krajobrazu i oczywiście o historii Oravskej lesnej železnice.

Orawa ma wiele do zaoferowania, dlatego niech nie zniechęca Was fakt, że ten techniczny unikat znajduje się w najzimniejszej słowackiej gminie. Zarezerwujcie pobyt w pobliżu Oravskej lesnej železnice, na przykład na stronie zakwaterowanie Oravská Lesná i cieszcie się wspaniałą wycieczką. I nie zapomnijcie, jeśli wybieracie się tu zimą, spakujcie ciepły szalik i rękawiczki, z pewnością przydadzą się podczas zabawy w śniegu.

W kotlinie Oblazy, w atrakcyjnej Kvačianskej dolinie, u zbiegu potoków Hutiansky potok i Boroviansky potok, znajdują się dwa zachowane młyny wodne typu górskiego. Górny Gejdošovský mlyn i dolny Brunčiakovský mlyn. Drewniane młyny to cenny zabytek, który został harmonijnie wkomponowany w swoje pierwotne środowisko naturalne. Idealnie się w nie wpisuje, nie naruszając kolorytu otoczenia malowniczych gór Chočské vrchy.

Młyny zostały wybudowane na początku XIX wieku. Pierwotnie były trzy, niektóre źródła wspominają nawet o czterech. Trzecim młynem była karczma furmańska, która została podpalona przez faszystów w 1944 roku, czwarty młyn miała rzekomo zabrać woda. Do dziś młyny są sprawne, a to za sprawą ofiarnej pracy ich dobrowolnych mieszkańców, będących członkami Słowackiego Związku Ochrony Przyrody. Dzięki nim zwiedzający mogą obejrzeć tę unikatową żywą ekspozycję. Wewnątrz dolnego młyna, bezpośrednio w jego sercu, obraca się duże koło wodne, które wytwarza prąd, a stojących w pobliżu czasem może nawet orzeźwić kilkoma kroplami lodowatej wody. Wszystkie oryginalne maszyny znajdujące się w młynach pracują w oparciu o tradycyjny napęd wodny.

Pobyt przy młynach działa kojąco na duszę. Warto położyć się na trawie i przysłuchać otaczającym dźwiękom. Szum wody, huk wodospadu, szelest liści, śpiew ptaków oraz odgłosy biegających zwierząt gospodarskich. Można tu spotkać lokalne kozy i kury, a rzeką przypływają również kaczki. Gdy przy tym spojrzy się na imponujące drewniane budowle, można poczuć się jak po powrocie do innych czasów. Wiele osób nie chce stąd wracać do pośpiechu codziennych dni.

Młyny znajdują się na trasie ścieżki edukacyjnej Prosiecka a Kvačianska dolina, można z nich dotrzeć do miejscowości Kvačany, Veľké Borové oraz Huty, a dalej w kierunku gór Západné Tatry. Trasa z miejscowości Huty nie jest wymagająca i poradzą sobie z nią nawet mniejsze dzieci. Prowadzi leśną ścieżką wzdłuż rzeki. Można się tu dostać również szlakiem Kvačianska dolina – Vodné mlyny Oblazy, idąc za czerwonymi i niebieskimi oznaczeniami turystycznymi z dwoma polecanymi punktami widokowymi. Pierwszy to punkt widokowy Kobyliny, drugi to punkt widokowy Malý Roháč.

Vodné mlyny Oblazy należą do powiatu Liptovský Mikuláš. Okolica, podobnie jak cały region Liptov, oferuje szerokie możliwości aktywnego i biernego wypoczynku, turystyki, zwiedzania muzeów i atrakcji, kąpieli w aquaparku czy jazdy na nartach. Warto zarezerwować nocleg w okolicy młynów Oblazy, na przykład na stronie zakwaterowanie Kvačany lub zakwaterowanie Liptov i zaplanować wycieczkę, podczas której odwiedzą Państwo te unikatowe młyny. Wizyta ta jest dla dzieci i dorosłych interesującym przeżyciem.

Slovenský orloj to największa drewniana rzeźba na Słowacji, która znajduje się na rynku w Starej Bystrzycy, w powiecie Čadca. Jego budowę zakończono w 2009 roku. Mimo że jest to pierwszy słowacki zegar astronomiczny, zalicza się go do najmłodszych tego typu konstrukcji na świecie. Autorem jest Viliam Loviška, słowacki rzeźbiarz i malarz pochodzący z Bratysławy. Zegar został pierwotnie zaprojektowany przez architekta Ivana Jarinę jako model z gliny.

W kręgach eksperckich uważany jest za jeden z najdokładniejszych zegarów astronomicznych na świecie. Jego kompozycja przedstawia siedzącą Madonnę – patronkę Słowacji, Matkę Boską Bolesną. Zegar posiada dwa dzwony, które mają swoje imiona. Pierwszy, św. Jerzy (sv. Juraj), wybija każdą pełną godzinę między 8:00 a 22:00. Właśnie wtedy odwiedzający mogą podziwiać procesję siedmiu słowackich świętych: św. Cyryla i św. Metodego, św. Andrzeja Świerada, św. Benedykta, św. Bystrzyka, św. Wojciecha oraz św. Gorazda. Towarzyszą im dźwięki drugiego dzwonu, Riečickej Madony.

Pod precyzyjnie wykonanymi drewnianymi wnękami swoje miejsce mają sześć brązowych rzeźb wybitnych słowackich osobistości: Ľudovíta Štúra, Antona Bernoláka, Milana Rastislava Štefánika, Andreja Hlinki, króla Świętopełka I oraz księcia Pribiny.

Dominantą i sercem zegara jest jego najważniejsza część. Jest to astrolabium w niebiesko-czerwono-czarnej kolorystyce. Każda część kolorystyczna symbolizuje inną fazę dnia. Czarna oznacza noc astronomiczną, czerwona świt i zmierzch, niebieska horyzont. Złote obwódki wyznaczają równik, zwrotniki Raka i Koziorożca oraz lokalny południk. Astrolabium ma zaznaczone czerwonym symbolem ważne słowackie święta i dni pamięci, pokazuje nawet położenie Księżyca na niebie, jego fazę, a także położenie Słońca w znaku zodiaku. Jest to mistrzowskie dzieło, które działa z maksymalną precyzją. Nasz słowacki astrolabium uważane jest za jedno z najdokładniejszych na świecie, a nawet za jedyne, które pokazuje prawdziwy czas słoneczny.

Zarówno draperie zegara, jak i portal wejściowy do galerii wykonane są z ryolitu, słowackiego kamienia ze zastygłej masy lawowej, wydobytego w kamieniołomach w pobliżu Hliníka nad Hronom. Dolna część draperii zawiera w okrągłych otworach tabliczki ze złotego onyksu. Jest to jedyny słowacki marmur wydobywany w kamieniołomach koło Levic. Dzięki wieczornemu i nocnemu podświetleniu tabliczek zegar ma niepowtarzalny urok nawet w świetle księżyca.

Odwiedzić Kysuce i pominąć przy tym skarb, jakim jest Slovenský orloj, byłoby niemal grzechem. Proponujemy zatem zarezerwować ładny nocleg w pobliżu Slovenského orloja i zostać w okolicy przynajmniej kilka dni. Nacieszcie się precyzyjnymi detalami budowli, poczekajcie na bicie dzwonów i chłońcie przy tym magiczną atmosferę miejsca. Podkreśla ją również charakter całego rynku, który kompozycyjnie i wizualnie zegar pięknie uzupełnia. Na stronach z zakwaterowaniem na Kysucach lub w Starej Bystrzycy znajdziecie odpowiedni nocleg, a na stronie z atrakcjami na Kysucach świetne wskazówki na wycieczki.

Františkova huta (Huta Franciszka) znajduje się na Orawie (Orava), w powiecie Tvrdošín. Choć katastralnie należy do gminy Nižná, cały obiekt jest własnością gminy Podbiel. Jest to ruina hali fabrycznej dawnej hutnictwa żelaza. Huta należy do zabytków rewolucji przemysłowej. Na atrakcyjności dodaje jej fakt, że kręcono tu filmy Juraja Jakubiska Tisícročná včela (Tysiącletnia pszczoła) oraz Nejasná správa o konci sveta (Niejasny raport o końcu świata).

Powstanie Františkovej huty datuje się na 1836 rok, kiedy to rozpoczęto jej budowę pod nadzorem budowniczego, Brytyjczyka Newbuilda. Zezwolenie na budowę wydano już w 1819 roku, 16 lat po otwarciu trzech podbielskich kopalń rudy żelaza. Budowa trwała 19 lat i nigdy jej nie ukończono. Huta żelaza była czynna do 1862 roku, kiedy to z powodu zmiany warunków społecznych przestała funkcjonować. O zaopatrzenie w rudę zadbały kopalnie należące do Pana Orawskiego (Oravské panstvo), dostarczając ją tu ze Zuberca, Habovky, Malatinej oraz Juráňovej doliny.

Z kompleksu, który swego czasu był dość rozległy, udało się zachować wielki piec, który miał pierwotną wysokość około 12 m. Oprócz niego odwiedzający zobaczą tu fundamenty młota wodnego (fryszerki), pozostałości kanału doprowadzającego wodę, komory dmuchowej oraz mury obwodowe hali z czerwonej cegły, w której znajdował się wspomniany wielki piec.

Przypuszcza się, że Františkova huta należała do atrakcji górnej Orawy. Posiadała wykonanie na takim poziomie, że konkurowała z hutami za granicą. Niesie w sobie przesłanie z czasów rewolucji przemysłowej, o rozwoju przemysłowym całego regionu, manufakturze i produkcji. W 1963 roku została ogłoszona narodowym zabytkiem kultury.

Turystów przyciąga tu co roku festiwal muzyczny Orava Alternative. Jest on organizowany zawsze w pierwszy weekend sierpnia. Z kolei pod koniec sierpnia odbywa się tu dzień średniowieczny i starosłowiański, podczas którego można przyjrzeć się pokazom pierwotnej obróbki żelaza. Zaletą miejsca jest zwłaszcza fakt, że jest ono dostępne po kilku minutach spaceru główną drogą z Podbielu w kierunku Oravskiego Białego Potoku (Oravský Biely Potok).

Chodzi o ruinę, jednak pod względem wizualnym jest bardzo ładna i świetnie wpisuje się w otoczenie. Dzieci mogą się przy niej bawić w zdobywców, rycerzy i książęta, ponieważ dokładnie takie wrażenie budzi huta. Jest to majestatyczne dzieło, które dzięki aktywistom i obietnicy gminy Podbiel nie popada w ruinę, lecz zachowuje przynajmniej swoją obecną postać.

Aby być jak najbliżej Františkovej huty, warto zarezerwować pobyt na stronach ubezpieczenia Podbiel, Zuberec lub Nižná i wybrać się na wycieczkę. Wycieczka nie jest w ogóle wymagająca czasowo, dzięki czemu podczas pobytu zdążą Państwo odwiedzić także inne atrakcje na Orawie, jednak Františkova huta zdecydowanie należy do tych, których nie warto pomijać.

Medvedia štôlňa w Žiarskej doline jest jedyną starą kopalnią na Liptowie, która jest udostępniona dla zwiedzających. Žiarska dolina znajduje się na końcu wsi Žiar w powiecie Liptovský Mikuláš, w Západných Tatrách. Jest to jedna z najczęściej odwiedzanych dolin na Liptowie, zarówno latem, jak i zimą.

Sztolnia należy do unikatów dawnych tatrzańskich dzieł górniczych. Jej długość wynosi 550 m, dzięki czemu jest najdłuższa z nich. Dla zwiedzających została oficjalnie otwarta w 2012 roku i od tego czasu należy do bardzo popularnych atrakcji Liptowa. Ze względu na to, że kopalnia prowadzi wzdłuż żyły kwarcowej, istnieje przypuszczenie, że dawniej wydobywano tu metale szlachetne, prawdopodobnie złoto.

Nazwa może być dla niektórych myląca. Nie nazywa się „niedźwiedzia” dlatego, że kiedyś była legowiskiem niedźwiedzi. Niedaleko wejścia do niej od dawna stała turystyczna tablica informacyjna z ostrzeżeniem, że odwiedzający wkraczają na teren, gdzie licznie występują niedźwiedzie. A ponieważ tablica i wejście do kopalni znajdowały się blisko siebie, nazwa sztolni była jasna.

Podczas wizyty w podziemiu będą Wami targać różne emocje i wyniesiecie stamtąd przeżycie na całe życie. Poruszanie się w świetle płonącej lampy olejowej, czucie chłodu i wilgoci, słyszenie echa każdego kroku i szmeru, to po prostu coś wyjątkowego. Obudzą się w Was wszystkie zmysły.

Dla dzieci świetnym przeżyciem jest wyprawa do krainy mitycznego podziemnego królestwa Aghartha. Jeden z przystanków znajduje się właśnie w żiarskiej Medvedej štôlni, przy św. Barbarze, patronce górników. Zdobądźcie monetę, potwierdzenie do mapy i ruszajcie na kolejne części bajkowej krainy. Czekają na Was jeszcze Netopierikovo, Mincovníčkovo oraz Permoníkovo. To świetna zabawa pełna przygód.

Samochodem można dojechać prawie pod samą sztolnię, zaparkujecie około 200 m od wejścia do niej. Jeśli artykuł Was zainteresował, polecamy zarezerwować nocleg w okolicy Medvedej štôlne. Zainspirujcie się na przykład na stronie zakwaterowanie Žiar lub zakwaterowanie Liptovský Mikuláš, obie lokalizacje są bardzo dobrymi punktami wypadowymi na wycieczkę. Ponadto atrakcje na Liptowie są jedna lepsza od drugiej. Niezależnie od tego, czy chcecie odpocząć, wspinać się na wzgórza, zrelaksować się pływając w ciepłej wodzie, pojeździć na nartach czy dowiedzieć się ciekawych informacji w muzeum, wszystko to przeżyjecie w tym miejscu. Liptów ma bowiem niemal nieograniczone możliwości zabawy.

Slovenský betlehem jest arcydziełem swoodzielca Jozefa Pekary, można go podziwiać w powiecie Žilina, w miejscowości Rajecká Lesna, dokładniej w budynku Dom Božieho milosrdenstva (niekiedy podawane jako Dom Božieho narodenia). Jego nazwa nie jest przypadkowa, oprócz powszechnie przedstawionego narodzenia Chrystusa przedstawia bowiem także dzieje narodu słowackiego. Oprócz najbardziej znanych scenariuszy, które są nieodłącznie związane ze Słowacją, majster Pekar uchwycił również codzienne życie Słowaków w przeszłości.

Fascynujące jest przy tym to, że szopka nie jest statyczna, lecz postacie poruszają się, dodając w ten sposób ogólnej autentyczności wielkiemu dziełu. Dzięki temu również osoby, które nie lubią czytać o historii i zwyczajach, mogą przyswoić sobie tę ciekawą część naszej historii. Ponieważ tak jak z zachwytem i otwartymi ustami przed Slovenský betlehem stoją dzieci, tak samo często z zapartym tchem stoją tam dorośli.

Jozef Pekar zaczął pracować nad tym rzeźbiarskim klejnotem po przejściu na emeryturę, w 1980 roku. Zajęło mu długich 15 lat, zanim go ukończył. Dzieło zostało uroczyście udostępnione publiczności 26 listopada 1995 roku, wtedy jeszcze bez regionu wschodniosłowackiego i zachodniosłowackiego. Te jednak zostały w kolejnych latach wycięte i uzupełnione w dziele. Każda słowacka lokalizacja jest uświęcona. Wymiary szopki to 8,5 m długości, 2,5 m szerokości i 3 m wysokości. W sumie na powierzchni znajduje się około 300 postaci, z których mniej więcej połowa jest statyczna, a druga połowa porusza się. Niektóre pracują, inne bawią się. Gdy się porządnie wpatrzycie, zobaczycie nawet przebiegającego niedźwiedzia.

Rajecký betlehem, jak go czasem nazywają mieszkańcy, jest raritą, do której codziennie zmierzają ludzie z całego naszego kraju. Dzieło jest jednak na tyle znane, że nietypowym zjawiskiem nie jest usłyszenie w jego okolicy również innego języka państwowego. Zalicza się bowiem do największych drewnianych rzeźbionych szopek w całej Europie. Budynek, w którym znajduje się Slovenský betlehem, wystawia również rzeźby w drewnie innych rzeźbiarzy z regionu Rajecká Lesna, koniecznie obejrzyjcie także te. Znajdują się one na pierwszym piętrze.

Jeśli drewniana szopka Was zaciekawiła, zalecamy zaplanowanie od razu kilkudniowej wycieczki i połącznie jej z wizytą w innych ciekawych miejscach. Zakwaterowanie w pobliżu Slovenský betlehem znajdziecie bez problemu na naszym portalu. Podstrona Ubytovanie Rajecká Lesna ma naprawdę pstrą ofertę, z pewnością każdy coś wybierze. Na koniec damy Wam małą wskazówkę: odwiedźcie również Frivaldská kalvária, u podnóża której wypływa lecznicze źródło.

Považská lesná železnica to ekspozycja Muzeum Liptowskiego w Rużomberku, która znajduje się w Muzeum Liptowskiej Wsi w Pribyline. Ta wąskotorowa trasa przewoziła głównie pozyskane drewno. W czasach największej świetności sieć kolei w dorzeczu Czarnego Wagu liczyła imponujące 107 km. Projektowanie rozpoczęto w 1912 roku. Główna trasa, na której możliwy był również transport pasażerski, łączyła Liptovský Hrádok z Liptovską Tepličką, a dalej prowadziła w kierunku leśniczówki Staníkovo. Pociągi kursowały na niej do końca 1972 roku i w okresie swojego istnienia była to druga co do długości kolej leśna na terytorium Słowacji.

Kolej cieszyła się w regionie ogromną popularnością wśród mieszkańców i turystów. Do tego stopnia, że większość jej komponentów transportowych miała własne imiona. Pociągi nazywano po prostu „mašinka”, a trasę potocznie określane mianem „štriečka”. Kursowały po niej drezyna Frajtka, pierwszy wagon osobowy Klasa oraz parowozy Veľká Maďarka, Malá Maďarka, Barbora, Cifra, Kopil i Sulika. Ostatni z wymienionych parowozów znajduje się obecnie w ekspozycji Muzeum Liptowskiej Wsi w Pribyline i jest tam znany pod imieniem Kačena.

Najpierw do skansenu w Pribyline przewieziono zachowane tory z pierwotnej trasy, niektóre wagony oraz parowozy. Ekspozycja miała charakter statyczny. Skansen chciał jednak być atrakcyjny dla odwiedzających, dlatego zdecydowano się tchnąć w stary kolejowe drugie życie. W związku z tym, dzięki pozyskanym funduszom z Unii Europejskiej w ramach projektu „Po stopách technických pamiatok z Podhalia na Liptov”, w 2018 roku przeprowadzono jej rekonstrukcję. Trasę dobudowano, łącząc dolną część skansenu („wieś”) z jego górną częścią („depo”) na łącznej długości 950 m. Obecnie odwiedzający poruszają się po niej historycznymi składami pociągów, które uratowano z oryginalnej kolei.

Choć przejażdżka koleją odbywa się tylko na skróconej trasie, wrażenia turystów wcale na tym nie tracą, wręcz przeciwnie! Podczas jazdy cofniecie się w czasie. I to nie tylko ze względu na uczucie, jakie wywołuje siedzenie w dawnym typie lokomotywy. To przede wszystkim zasługa widoków, jakimi można się cieszyć w trakcie podróży. Kolej biegnie przez piękną scenerię przyrodniczą, w której można delektować sięapachem drzew, ich pięknymi odcieniami zieleni oraz szumem płynącej wody. Znajduje się tu nawet oryginalny stalowy most, który był częścią pierwotnej trasy kolejowej i został przewieziony do skansenu, aby wrażenia z jazdy były pełne.

Gdy wysiądziecie w porcie, ukazuje się Wam widok na odstawione części składów pociągów. Być może panowie wrócą myślami do dzieciństwa, kiedy ich oczy świeciły się na myśl, że kiedyś zostaną maszynistami lub konduktorami. Można tu również chwilę usiąść, zanim wyruszycie w drogę powrotną. Najlepiej na piechotę – to miły spacer, który zaprowadzi Was wzdłuż nowej ekspozycji skansenu w Pribyline. Jest to wyjątkowa strefa wypoczynkowa, która jeszcze bardziej zbliży Was wewnętrznie do przyrody. To nieopisane przeżycie, gdy siedzicie w gnieździe ptaka drapieżnego lub kulicie się w gawrze niedźwiedzia. Koniecznie musicie tego spróbować!

W cenie biletu macie oczywiście wliczoną całą ekspozycję Muzeum Liptowskiej Wsi, dlatego szkoda byłoby nie obejrzeć poszczególnych eksponatów, na które składają się chaty, wiejska szkoła czy dwór. Spacer po średniowiecznej wiosce, która ukazuje, jak kiedyś żyły nasze prababki, jest naprawdę łatwy. Poradzą sobie z nim również dzieci czy starsze osoby. Jest tu tak pięknie, że na wizytę trzeba przeznaczyć cały dzień, ponieważ wcześniej wcale nie będzie Wam się chciało stąd wracać. Znajdźcie miły nocleg w pobliżu Považskej lesnej železnice i spędźcie wspaniały czas z rodziną.

Noclegi w Pribyline i Vavrišove to najbliższe opcje, aby być dosłownie o krok od ekspozycji Považskej lesnej železnice. Jeśli jednak jesteście już w okolicy, sprawdźcie również inne propozycje wycieczek na Liptove, które ten popularny i poszukiwany region środkowosłowacki ma do zaoferowania.

Na południowo-wschodnim podnóżu szczytu Slavkovský štít, nad miejscowością Starý Smokovec, rozciąga się całorocznie dostępne centrum turystyczne. Hrebienok w miesiącach zimowych zamienia się w miejsce, w którym znajduje się ekspozycja z lodu. Ta zimowa atrakcja nosi nazwę Tatranský ľadový dóm Hrebienok. Ponieważ lód w cieplejszych miesiącach się nie utrzymuje, obiekt co roku zyskuje nowy wygląd inspirowany światowymi budowlami architektonicznymi. Turyści wracają tutaj i wizytą w świątyni urozmaicają swój program podczas zimowego urlopu lub świąt Bożego Narodzenia.

Obiekt Tatranský ľadový dóm Hrebienok można w Tatrach Wysokich odwiedzić w sezonie zimowym. Prace rzeźbiarzy zaczynają się jesienią, aby dzieło zostało udostępnione publiczności w okresie zimowym. Odwiedzający przybywają tutaj od drugiej połowy listopada do kwietnia lub maja kolejnego roku, w zależności od aktualnych warunków termicznych. Następnie eksploatacja się kończy, a na kolejną zimę przygotowywany jest nowy motyw inspirowany elementami światowej architektury. Częścią programu bywają okazjonalne koncerty i występy muzyczne realizowane bezpośrednio w przestrzeniach lodowej budowli.

Lodową konstrukcję co roku chroni klimatyzowana kopuła o średnicy 25 m, która utrzymuje stabilną temperaturę. Wstęp do obiektu jest dla publiczności bezpłatny. Do kompleksu Tatranský ľadový dóm Hrebienok kursuje kolej linowo-terenowa Pozemná lanovka na Hrebienok ze stacji Starý Smokovec. Wycieczka jest dostępna dla rodzin z dziećmi oraz seniorów, a lokalizacja oferuje widoki na otoczenie pasma Vysoké Tatry.

Sezon zimowy w Tatrach oferuje różne aktywności, które uzupełniają dzieła rzeźbiarzy. Pod ich rękami co roku formuje się nowy Tatranský ľadový dóm Hrebienok. Wizytę w ośrodku Hrebienok można połączyć z turystyką pieszą do obiektu Rainerova chata lub do lokalizacji Vodopády Studeného potoka. W miejscowości Starý Smokovec znajduje się ośrodek narciarski Jakubkova lúka. Narciarzom oferuje on łagodniejszy stok, który jest odpowiedni dla dzieci i początkujących narciarzy. W regionie dostępne jest zakwaterowanie w domkach, hotelach lub pensjonatach usytuowanych w pobliżu obiektu Tatranský ľadový dóm Hrebienok. Baza noclegowa w miejscowości Starý Smokovec i najbliższej okolicy pokrywa wymagania odwiedzających.

Już po przeczytaniu nazwy atrakcji domyślą się Państwo, jak zorientować się w tej ciekawej atrakcji. Slnečné hodiny Nová Lesná znajdują się bezpośrednio w podtatrzańskiej miejscowości Nová Lesná. Ten przyrząd naukowy przeznaczony do mierzenia czasu zainteresuje jako atrakcja pod Tatrami głównie dzieci, ale zdziwią się także dorośli.

Zegary słoneczne działają na zasadzie padającego światła. Dlatego, jeśli chcą Państwo na własnej skórze wypróbować, jak działa ten starodawny przyrząd, warto zaplanować wycieczkę do nich podczas pięknych, słonecznych dni. Możemy potwierdzić, że już od 2009 roku monument ten dopełnia ogólny charakter miejscowości. Przestrzeń budowli składa się z trzech elementów – zegara słonecznego, obiektu orientacji panoramicznej oraz ławek medytacyjnych. Gdyby nie pomysł wykonania Slnečných hodín, którego autorami są pan Nosek i pani Šimoníková, projekt ten nie zostałby zrealizowany.

Czas jest wielkością względną. Tutaj mogą Państwo spędzić długie chwile na rozmyślaniu o sobie lub obserwowaniu ruchu Słońca na niebie przy Slnečných hodinách. Wyjątkowość tego dzieła polega na tym, że zegar jest wielokrotny. Co to oznacza? Mogą Państwo spojrzeć na zegar południowy, zachodni lub południowy (w sensie południa słonecznego). W uproszczeniu można powiedzieć, że zegar zachodni pokazuje czas tylko po południu, zegar południowy wskazuje prawdziwy czas miejscowy w osadzie Malý Smokovec, a zegar południowy (nasłoneczniony) pokazuje czas letni (cyframi arabskimi) oraz czas dla reszty roku (cyframi rzymskimi).

W przypadku obiektu orientacji panoramicznej interesujące jest zwłaszcza obserwowanie okolicy. Na zainstalowanej konstrukcji przestrzennej dowiedzą się Państwo informacji o panoramie Vysokých Tatier. Jak wspaniale jest podziwiać w oddali poszczególne szczyty, ich wysokość nad poziomem morza i wyobrażać sobie ich zdobycie. Doskonałe dla każdego turysty.

Ławki medytacyjne są częścią powierzchni przed południową tarczą Slnečných hodín. Znajduje się tu dokładnie 12 drewnianych ławek przeznaczonych do siedzenia, obserwacji okolicy i medytacji. Symbolicznie korespondują one z liczbą godzin w dobie oraz liczbą miesięcy w roku.

Jeśli zdecydują się Państwo odwiedzić tę malowniczą miejscowość, warto zobaczyć tę atrakcję. Podczas słonecznego dnia naładują tu Państwo baterie i poznają dokładny czas. Od zegara można zaplanować wycieczkę także do pobliskich atrakcji w okolicy. Najlepiej wstawać będzie się rano w obiekcie noclegowym blisko Slnečných hodín Nová Lesná, ewentualnie w noclegach w Novej Lesnej, ale warto rozważyć także noclegi w osadach tatrzańskich. Z apartamentu w Starom Smokovcu lub można zajrzeć do Tricklandii, a z kwatery prywatnej w Dolnom Smokovcu skorzystać z zimowych sportów w ośrodku narciarskim Pod lesom. To od Państwa zależy, jak zdecydują się Państwo spędzić czas.