Národná prírodná rezervácia Devínska Kobyla
Narodowy Rezerwat Przyrody Devínska Kobyla znajduje się w kraju bratysławskim, pomiędzy dzielnicami Devín a Devínska Nová Ves. Jego terytorium rozciąga się na powierzchni 101,12 ha, jako część Obszaru Europejskiego Znaczenia Devínska Kobyla (o powierzchni 643 ha, należy do Obszaru Chronionego Krajobrazu Małe Karpaty). Jednocześnie terytorium jest włączone do systemu NATURA 2000. Częścią terytorium o dużym znaczeniu jest rezerwat przyrody Štokerská vápenka oraz stanowisko paleontologiczne Sandberg.
Powstanie i historia obszaru Devínska Kobyla
Terytorium ma bardzo długą historię. Pierwsze osadnictwo występowało tu już w neolicie, czyli w okresie około 5000 lat p.n.e. Później tędy przebiegał bardzo ważny szlak handlowy Bursztynowy Szlak. Następnie na ten obszar dotarli Celci, którzy karczowali pierwotne lasy. W erze naszej ery władzę przejęli Rzymianowie, którzy założyli tu winnice. Obszar służył jako twierdza księcia Rastislava w czasach Państwa Wielkomorawskiego, przeżył walki przeciwko Turkom czy wojny napoleońskie. Do połowy XX wieku obszar był wypasany głównie przez bydło, po czym łąki zarrosły krzewami i drzewami.
Devínska Kobyla jest jedną z części zachodniego odgałęzienia łuku karpackiego, które często bywa określane jako skarbnica różnorodności zjawisk geologicznych. W jej przekroju znajdziemy granit, fragmenty wapieni i dolomitów. Obszar przeszedł przez różne ruchy górotwórcze, erozję oraz działalność abrazyjną morza, czego skutkiem jest na przykład okno skalne lub jaskinia abrazyjna. W okresie przed 14 – 16 milionami lat Devínska Kobyla była skalistym wapiennym brzegiem Morza Badeńskiego. Dowodem na to jest stanowisko Sandberg, gdzie znaleziono skamieniałości około 350 gatunków zwierząt.
Stanowisko Sandberg zostało odkryte podczas wydobycia piasku na potrzeby cegielni w Devínskiej Novej Vsi. W okresie trzeciorzędu terytorium to było chwilami klifem, chwilami częścią przybrzeżnego systemu wyspowego, ale także dnem morza Tethys. Kwitło tu bogate życie, czego skutkiem są również znalezione stanowiska. Znaczącymi znaleziskami są ślimaki, małże, jeżowce, zęby rekinów oraz różne kości, na przykład fok, nosorożców, niedźwiedzi, gadów, kretów czy trzeciorzędowych wielorybów. Do unikalnych znalezisk zaliczają się szczątki trzeciorzędowych pliopitekarnych (odległy przodek człowieka) oraz zęby dryopithecusa (małpa człekokształtna).
Fauna i flora rezerwatu Devínska Kobyla
Fauna Narodowego Rezerwatu Przyrody Devínska Kobyla jest bogato reprezentowana przez różne gatunki zwierząt. Ślimaki (na przykład zebrina ciepłolubna, chondrina skalna) znajdziemy tu zarówno kserotermiczne, jak i ciepłolubne, uważajcie, aby ich nie nadepnąć. Owady (na przykład modliszka zwyczajna, sówka stepowa) są prawdopodobnie najważniejszym składnikiem fauny okolicy. Co ciekawe, u nas występują wyłącznie samiczki. Ich rozmnażanie przebiega poprzez niezapłodnione jaja. Znajdziemy tu ponad 600 gatunków motyli (na przykład paż królowej, niepółapilnik apollo). Liczną reprezentację mają również chrząszcze (na przykład jelonek rogacz, żuk gnojowy), spośród których wiele jest rzadkich i chronionych. Kręgowców żyje tu również bardzo dużo, reprezentowane są gady (na przykład jaszczurka zielona, zaskrońce) oraz płazy (na przykład ropucha zielona, żaby wodne). Ptactwo jest typowe dla obszaru Bratysławy (na przykład szczygły, sikorki), dostrzeżemy jednak również wiele rzadkich gatunków (na przykład pustułka zwyczajna, myszołów zwyczajny). Nie jest niczym niezwykłym spotkać ssaków, na przykład jelenia szlachetnego, sarny europejskiej, a także dzika euroazjatyckiego czy lisa rudego.
Flora Narodowego Rezerwatu Przyrody Devínska Kobyla fascynowała botaników już w dawnych czasach, już w XVI wieku badał ją Carol Clusius. Południowa część terytorium jest pokryta w większości trawiastym stepem z ciepłolubnymi trawami (na przykład kostrzewa owcza) i wieloma chronionymi kwiatami (na przykład miłek wiosenny, sasanka). Płytkie gleby utworzone przez działalność erozyjną są pokryte na przykład szakłakiem skalnym czy ostnicą powabną. Ich zdolność do umacniania i ochrony przed spłukiwaniem jest bardzo pożądana. Piaszczystemu stokowi króluje chroniony kosaciec czy relikt stepowy gipsówka wiązkowata. Dla wąwozów typowe są ciepłolubne krzewy (na przykład wiśnia mahalebka czy chroniony dereń właściwy), jak również rzadkie storczyki z rodziny storczykowatých.
Z wielkiego miasta do przyrody o krok
Obszar oferuje bogate możliwości turystyczne, które co roku przyciągają tu wielu odwiedzających, i to o każdej porze roku. Oznaczonymi szlakami turystycznymi dostaniemy się na Weitov lom, zamek Devín, a także przez Úzky les do bratysławskiej dzielnicy Dúbravka lub przez Líščie údolie do bratysławskiej dzielnicy Karlova Ves. Warto tam odwiedzić bratysławski ogród zoologiczny lub bratysławski ogród botaniczny. Pozwólcie się zainspirowaće także innymi możliwościami wycieczek, które oferuje Wam strona atrakcie Bratysławy.
Zarezerwujcie sobie nocleg w pobliżu Narodowego Rezerwatu Przyrody Devínska Kobyla na przykład na stronach zakwaterowanie Bratislava Devínska Nová Ves lub zakwaterowanie Bratislava Devín. Ta atmosfera, którą ma rezerwat, pochłonie Was i nawet nie przyjdzie Wam do głowy, że właściwie znajdujecie się w tętniącej życiem stolicy. Przyjdźcie tu uwolnić cały stres z pracy, a także obawy czy strach, które Was dręczą. Wchłaniajcie siłę przyrody, słuchajcie świtu ptaków, wąchajcie kolorowe kwiaty. Pobyt na łonie przyrody jest terapią dla duszy, a przynajmniej nenáročná turistika w nim znów terapią dla ciała. Więc dlaczego sobie tego nie sprawić? Życzymy Wam miłego pobytu.
