Skanzen Humenné
Skansen w Humennem, znany również pod nazwą Ekspozycja Architektury Ludowej i Mieszkalnictwa należąca do Vihorlatské múzeum, znajduje się prawie w samym centrum miasta Humenné. Skansen usytuowany jest w pobliżu wspaniałego renesansowego kasztelu – Humenského zámku, w którym mieści się wyżej wymienione Vihorlatské múzeum.
Odwiedzający na powierzchni 4 hektarów znajdą łącznie 16 obiektów, które razem tworzą spójny obraz specyficznej architektury regionu wschodnio-karpackiego. Są to domy z bali urządzone dawnymi meblami, budynki gospodarcze, a także różne rzadkości, do których należą warsztat kołodziejski, garncarski i kowalski czy młyn wodny i studnia. Wszystkie te obiekty wraz z dawnymi narzędziami rzemieślniczymi i gospodarczymi tworzą doskonały obraz życia i mieszkalnictwa na Zemplíne w czasach dawno minionych, które nasze pokolenie zna już tylko z opowiadań.
Zwiedzanie rozpoczyna się w chacie z bali bez części gospodarczej, która przedstawiała typowe gospodarstwo ubogiego rolnika ze skromnym wnętrzem. Służyło ono wyłącznie zaspokojeniu podstawowych potrzeb życiowych. Budynek zbudowano w Klenovej przed I wojną światową, a do skansenu przeniesiono go w 1977 roku. Obiekt jest trzypomieszczeniowy, składa się z komory, sieńczyka i izby. Jego ściany wykonano z ciosanych bali. Ich naroża są połączone zrębem i uszczelnione gliną z zewnątrz. Ciekawy jest dom mieszkalny połączony z młynem, który pochodzi z Vyšnej Jablonki. Młyn od razu przyciąga uwagę odwiedzających dużym drewnianym mechanizmem z koszem zasypowym i dwoma kamieniami młyńskimi, jednym wirującym i jednym nieruchomym.
Dominantą ekspozycji jest autentyczna greckokatolicka drewniana cerkiew Chrám sv. Michala Archanjela z Novej Sedlice. Pochodzi z 1764 roku i jest wyjątkowa także dzięki temu, że pierwotnie została wzniesiona bez użycia jakiegokolwiek gwoździa metalowego. Zapierający dech w piersiach barokowy wielokondygnacyjny ikonostas pochodzi z połowy XVIII wieku, a niektóre ikony pochodzą nawet z XVI wieku. Kościółek stoi w wygniecionym, wzniesionym miejscu, jak dawniej zalecały tradycje. Już wtedy miał wyrażać fakt, że jest siedzibą Boga, do którego z pokorą zwracali się wszyscy mieszkańcy, od młodzieży po starców, od rolników po drwali. Wszyscy szukali w nim zarówno miłości, jak i szczęścia oraz zrozumienia.
Architektura wiejska i koloryt tamtych czasów nie mogły pominąć warsztatu kowalskiego. Skansen w Humennom dysponuje w celach pokazowych warsztatem przewiezionym z Nechvaľovej Polianky, którego inwentarz dokładnie odpowiada jego przeznaczeniu. Podstawowe wyposażenie warsztatu stanowiło palenisko z miechem kowalskim, inaczej zwanym dmuchawą. Nie mogło tu zabraknąć różnych rodzajów kleszczy, młotków, przebijaków i kowadła. Częścią ekspozycji jest zadaszenie do podkuwania koni podkowami wyprodukowanymi właśnie w tym warsztacie. Niedaleko warsztatu znajduje się studnia żurawowa, spichlerz z bali z piwnicą oraz stóg „oboroh”.
Jak to jest w dobrym obyczaju w większości skansenów, także i tu odbywają się różne imprezy kulturalne oraz pokazy rzemiosł ludowych. Dzieje się to zazwyczaj w centrum skansenu, gdzie znajduje się swego rodzaju mały amfiteatr. Weźcie w nich udział i Wy, aby poczuć tę wyjątkową atmosferę. Zarezerwujcie nocleg na naszej stronie zakwaterowanie Humenné, a do skansenu będziecie mieć przysłowiowy rzut beretem.
