Skalné obydlia Brhlovce
Skalne domostwa Skalné obydlia Brhlovce są wysuniętą ekspozycją Tekovského múzea v Leviciach. Leżą w miejscowości o tej samej nazwie Brhlovce w Nitrianskom kraji, która jest rezerwatem zabytków architektury ludowej. Chodzi o słowacki, unikalny przykład specyficznej formy budownictwa ludowego, która rzekomo pierwotnie służyła do celów ochrony przed najazdami łupieżczymi Turków, a później jako domy dla ubogich.
Ekspozycję, udostępnioną publiczności w 1992 roku, tworzy zagroda numer 142 w uliczce „Šurda”. Częścią zagrody, w której znajduje się ekspozycja, jest murowany dom z końca XIX wieku, murowany dom z datą 1932 na fasadzie oraz dwukondygnacyjne pomieszczenia wykkute w skale. Parter składa się z letniej kuchni, spiżarni oraz pokazu ówczesnych wyrobów kamieniarskich i narzędzi. Piętro tworzy mała komnata oraz taras widokowy. Wrażenie dopełniają meble z epoki, którymi urządzone jest wnętrze.
Właśnie wykkucie domostw w tufie wulkanicznym uważane jest za unikat, ponieważ posiadają one wyjątkową właściwość. Polega ona na tym, że latem chłodzą, a zimą grzeją. Wykorzystanie tej zalety cieplnej podczas budowy domostw ukazuje zręczność, pomysłowość i sprawność ówczesnego osadnika oraz ogólny sposób życia.
Dzięki ekspozycji skalnych domostw Tekovské múzeum otrzymało w 1994 roku jako pierwsza słowacka instytucja prestiżową międzynarodową nagrodę Europa Nostra. Zaskakujący jest fakt, że niektóre ze skalnych domostw są do dziś zamieszkałe lub wykorzystywane jako piwnice winiarskie bądź pomieszczenia gospodarcze.
Jeśli chcecie to sprawdzić, istnieje tylko jeden niezawodny sposób. Przyjść i przekonać się o tym na własne oczy. Ponieważ cały region oferuje także wiele innych ciekawych atrakcji, najlepiej zrobią ci, którzy zaplanują kilkudniową wycieczkę. Zakwaterowanie, z którego będziecie mieli najbliżej do wszystkich możliwości wycieczkowych, zarezerwujecie bardzo łatwo na stronie zakwaterowanie Nitriansky kraj oraz zakwaterowanie Levice.
